ساخت تخته نرد در خانه؛ ابعاد دقیق، وسایل و مراحل ساخت
فهرست مطالب
ساختن تخته نرد با دست خودت، هم یک پروژه سرگرم‌کننده است و هم هدیه‌ای ماندگار. خبر خوب این است که برای ساخت یک تخته نرد ساده، نیازی به کارگاه حرفه‌ای نیست؛ با چند تخته چوب، ابزار ساده و کمی حوصله می‌شود یک تخته زیبا ساخت. در این مقاله ابعاد تخته نرد را قدم‌به‌قدم محاسبه می‌کنیم و مراحل ساخت را توضیح می‌دهیم.
قدم اول: ابعاد را از روی مهره‌ها حساب کن
بزرگ‌ترین اشتباه در ساخت تخته نرد این است که اول تخته را بسازی و بعد دنبال مهره بگردی. همیشه از مهره‌ها شروع کن؛ چون همه ابعاد تخته به قطر مهره بستگی دارد.
فرض کنیم قطر مهره‌ها ۳۵ میلیمتر است. محاسبه این‌طور است:
| بخش | فرمول | نمونه (مهره ۳۵ میلی‌متری) |
|---|---|---|
| عرض قاعده هر مثلث | قطر مهره + حدود ۳ میلیمتر | ۳۸ میلیمتر |
| عرض هر نیمه صفحه | ۶ × عرض مثلث | ۲۲۸ میلیمتر |
| عرض بار (نوار وسط) | حدود ۴۰ میلیمتر یا بیشتر | ۴۰ میلیمتر |
| عرض کل زمین بازی | ۲ × نیمه + بار | ۴۹۶ میلیمتر |
| طول هر مثلث | حدود ۵ × قطر مهره | ۱۷۵ میلیمتر |
| فاصله وسط بین مثلث‌ها | دست‌کم ۲ × قطر مهره | ۷۰ میلیمتر |
| ارتفاع کل زمین بازی | ۲ × طول مثلث + فاصله وسط | ۴۲۰ میلیمتر |
| قاب دور تخته | ۲۰ تا ۲۵ میلیمتر هر طرف | ابعاد بیرونی حدود ۵۴۰ × ۴۶۰ میلیمتر |
اگر می‌خواهی کنار تخته جای مهره‌های بیرون‌رفته هم داشته باشی، حدود ۴۵ میلیمتر به عرض یک طرف اضافه کن. برای مقایسه با تخته‌های بازار، راهنمای خرید تخته نرد را ببین.
وسایل لازم
- تخته چندلایی یا امدیاف ۶ تا ۹ میلی‌متری برای کف
- نوار چوبی (مثلاً ۲۰ × ۲۰ میلیمتر) برای قاب
- دو لولای کوچک و یک قفل یا گیره (برای تخته تاشو)
- چسب چوب و میخ ریز
- سنباده با زبری‌های مختلف
- رنگ یا روکش چوب در دو رنگ برای مثلث‌ها و یک رنگ برای زمینه
- نوار چسب کاغذی، خط‌کش فلزی و مداد
- کیلر و رنگ نهایی (ترجیحاً پلی‌اورتان یا لاک چوب)
- اره (دستی یا برقی)، دریل و پیچ‌گوشتی
مراحل ساخت تخته نرد
۱. برش کف و قاب
کف را به اندازه زمین بازی به‌علاوه قاب ببر. اگر تخته تاشو می‌خواهی، کف را از وسط بار به دو نیمه تقسیم کن. نوارهای قاب را با زاویه ۴۵ درجه در گوشه‌ها ببر و با چسب و میخ به لبه کف بچسبان.
۲. سنباده و رنگ زمینه
کل سطح را سنباده بزن، گرد و غبار را پاک کن و رنگ زمینه را بزن. صبر کن کاملاً خشک شود.
۳. رسم مثلث‌ها
با مداد، خط پایه مثلث‌ها را کنار قاب بکش و هر ۳۸ میلیمتر (یا عرضی که حساب کردی) علامت بزن. نوک هر مثلث روی خطی به فاصله ۱۷۵ میلیمتر از پایه، دقیقاً وسط قاعده است. ۱۲ مثلث بالا و ۱۲ مثلث پایین بکش؛ هر نیمه ششتایی.
۴. رنگ‌آمیزی مثلث‌ها
دور مثلث‌ها را با نوار چسب کاغذی بپوشان و آن‌ها را یک در میان با دو رنگ رنگ کن. نکته مهم: هر مثلث با مثلث روبه‌رویش (در ردیف مقابل) هم‌رنگ نیست؛ رنگ‌ها به شکل ضربدری عوض می‌شوند. نوار را وقتی رنگ هنوز کمی نم دارد جدا کن تا لبه‌ها تمیز بمانند.
۵. بار و جزئیات
نوار وسط (بار) را با یک نوار چوب هم‌رنگ قاب یا با رنگ تیره مشخص کن. اگر می‌خواهی، با نقش‌های ساده ایرانی یا حروف‌نگاری اسم صاحب تخته، کار را شخصی کن.
۶. پوشش نهایی
دو یا سه لایه لاک یا پلی‌اورتان بزن و بین لایه‌ها سنباده خیلی نرم بکش. پوشش نهایی از رنگ در برابر ضربه تاس و سایش مهره‌ها محافظت می‌کند.
۷. لولا و قفل
اگر تخته تاشوست، لولاها را در پشت تخته روی خط بار نصب کن و یک گیره یا قفل کوچک برای بسته نگه داشتن آن بگذار.
ساخت مهره‌ها
ساده‌ترین راه، استفاده از چوب گرد (میله چوبی) با قطر ۳۵ میلیمتر است:
- میله را به قطعه‌های ۸ تا ۱۰ میلی‌متری ببر؛ ۳۰ قطعه لازم داری.
- سطح و لبه هر قطعه را سنباده بزن.
- ۱۵ مهره را با یک رنگ و ۱۵ مهره را با رنگ دیگر رنگ کن.
- یک لایه لاک بزن.
اگر حوصله ساخت مهره نداری، مهره‌های آماده را بخر و ابعاد تخته را بر اساس آن‌ها تنظیم کن. برای تاس هم از تاس‌های آماده ۱۲ تا ۱۶ میلی‌متری استفاده کن.
بعد از ساخت
تخته‌ات آماده است! حالا مهره‌ها را طبق آموزش چیدمان تخته نرد بچین و اولین بازی را شروع کن. و اگر تا خشک شدن رنگ حوصله‌ات سر رفت، می‌توانی در این فاصله تخته نرد آنلاین بازی کنی.
یک دست تخته نرد آنلاین بزن؛ رایگان و بدون دانلود.
سوالات متداول
برای ساخت تخته نرد چه چوبی مناسب است؟
برای کف، چندلایی یا امدیاف کافی است. برای کار زیباتر از روکش یا چوب طبیعی مثل گردو، راش یا افرا استفاده کن.
ابعاد مثلثهای تخته نرد چقدر باشد؟
عرض قاعده هر مثلث کمی بیشتر از قطر مهره (حدود ۳ میلیمتر) و طول آن حدود ۵ برابر قطر مهره باشد.
تخته نرد چند مثلث دارد؟
۲۴ مثلث: ۱۲ مثلث در هر ردیف که در دو نیمه ششتایی قرار میگیرند.
رایگان، بدون دانلود و با بازیکنان واقعی؛ همین حالا در مرورگر بازی کن.